Reisverslag Zuid-Afrika 2025
Het was een bijzonder werkbezoek want in mei 2025 reisden de 3 zonen van Marika mee naar Zuid Afrika. Het werd behalve een werkbezoek daarmee ook een beetje een gezinsvakantie. Dat gebeurt niet meer zo vaak want Jonas (27) Nathan (25) en Pepijn (21) wonen allemaal al op zichzelf.
Nathan heeft gedurende de reis een dagboek bijgehouden en de tekst is daaruit overgenomen.
maandag 19 mei
Van de eerste naar de tweede locatie van MES zijn we door Hillbrow over straat gelopen. Suzan vertelde ons over de vele verslaafde mensen die hier op straat leven. Sommigen al vanaf jonge leeftijd, anderen juist nadat zij uit een omliggend dorp naar de grote stad trokken en beroofd werden en vervolgens niks of niemand hadden om zichzelf weer te redden. Zo gaat de droom van een beter leven creëren voor je familie thuis in rook op en raak je zelf op straat. Een verhaal dat herkenbaar is (net als voor de vele vluchtelingen in Europa) maar wel extra pijnlijk is als je het zo ziet en hoort. De totale afwezigheid van een sociaal stelsel maakt het vaak onmogelijk voor hen om een beter leven voor zichzelf te creëren. Met deze kennis is het des te meer bewonderenswaardig hoe alle MES-hulpverleners zich inzetten.
dinsdag 20 mei
Over de waarde die de ASP (naschoolso opvang van MES) voor ouders had zei de social worker het volgende: ‘We take some stress off their hands so they can worry about other things’. Die uitspraak kwam wel echt even binnen, want het is denk ik heel typerend voor hoe het leven is voor deze mensen. Er zijn zoveel zorgen dat het wegnemen van stress zorgt dat je aandacht kan geven aan een volgende uitdaging. De hoeveelheid uitdagingen is namelijk eindeloos en dat omschrijft echt het pijnlijke en uitzichtloze voor veel van deze mensen.
woensdag 21 mei
Deze ochtend konden wij een beetje uitslapen, want papa en mama hadden meetings op het kantoor van MES met de social workers en de jeugdwerkers. Wij bleven thuis en zouden wachten tot zij terug waren. Dat werd een rustig ochtendje voor ons. In de middag gingen we naar Cresta Shopping Centre. Hier lunchten we en kochten we cadeautjes voor de Fun day’s. Na zo’n dag als gisteren merkte ik dat het moeite kostte om niet boos te worden van een plek als deze. Het voelt oneerlijk dat al deze mensen hier een ‘normaal’ leven leiden met al dat onrecht zo dichtbij in dezelfde stad.
donderdag 22 mei
In de avond heeft Tebza voor ons eten gemaakt: vlees van de Braai met ‘pap’ (gekookt wit maismeel en voor veel mensen hun basisvoedsel) en salades. Het was leuk om met hem te praten over Masterchef SA (waar hij aan meegedaan heeft), maar we hadden het ook over de moeilijkheden van Johannesburg, politiek en beleid binnen MES. Het meest interessant was wel wat hij vertelde over hoe de Nederlandse hulp het meest effectief gegeven kon worden; hij was wel te spreken over het Ikusasa-model. Kinderen krijgen namelijk echt het gevoel dat er iemand om hen geeft, wat volgens hem heel belangrijk is.
vrijdag 23 mei
Deze dag gingen we naar het CTC. In de ochtend gebeurde er niet zoveel, eigenlijk moesten we vooral erg lang wachten. Dat is wel heel Zuid-Afrikaans dat alles maar bekeken wordt zoals het komt.
zaterdag 24 mei
In Soweto hadden we Fun day van MES. Ludwig moest ons nog even ophouden voor het ‘presidential welcome’. We werden groots ontvangen. Kinderen speelden op de marimba, iedereen stond te zwaaien met vlaggetjes en wij liepen door een soort erehaag richting de ruimte waar de optredens plaatsvonden. Hier kregen wij Zulu namen. We vonden het allemaal wat ongemakkelijk maar het was ook wel weer erg lief.
zondag 25 mei
De tweede fundag, dit keer in Hillbrow. Eveneens hetzelfde onthaal en eenzelfde ochtend met allerlei dansen en gedichten. Deze Funday werd voorheen altijd op vrijdagmiddag gehouden, maar omdat de tijd dan maar kort is, is die op voorstel van MES verplaatst naar de zondag. Dit betekent een extra werkdag voor de maatschappelijk werkers! We hebben dan ook een paar keer aangegeven of dit echt geen probleem is. Het bevestigt voor ons het beeld dat we dit project echt samen dragen: MES én Ikusasa. En zo willen we het ook graag!
Wel was dit voor mij ook de mogelijkheid om Chanel – mijn sponsorkind – te ontmoeten. Ze doet het heel goed op school en was heel blij met haar cadeautje. Ze was even verbaasd dat ze het mocht houden en gaf me een dikke knuffel. Het was wel aangrijpend om het verhaal van haar moeder te horen. Die moet nu ook zorgen voor haar nichtje en heeft nog een autistische dochter die heel veel tijd en aandacht vergt.
maandag 26 mei
Voor de tweede dag naar het CTC, met als doel om wat klassenbezoeken te doen en ‘s middags langs enkele woningen. Er volgden ook nog huisbezoeken. Ons eerste bezoek was in een woning met drie kamers. We troffen hier de oma van Taliano (CTC 230) aan. Ze vertelde dat haar beide dochters op de straat waren beland en aan drugs geraakt waren. Zij was dus in haar eentje verantwoordelijk voor het opvoeden van haar vijf kleinzonen. Het was hier al schrijnend om te zien in wat voor kleine ruimte zij wonen, maar dit werd nog erger bij de volgende bezoeken.
Ons tweede bezoek was namelijk in een oude parkeergarage. Abigail vertelde dat deze wijk vroeger heel mooi was, alleen hier was momenteel weinig van over. Dit gebouw was gekaapt door iemand buiten SA, die er kleine hokjes had ingemaakt waar hele arme Zuid-Afrikanen voor relatief veel geld een woning huurden. Woning is eigenlijk een te mooi woord voor de omstandigheden die we aantroffen. De ruimte waar we terecht kwamen was nog geen 2 meter breed en hoogstens 4 meter diep. Hierin was het achterste deel afgeschermd waar het bed stond, dus er bleven hooguit enkele vierkante meters over. Hier was geen stromend water of sanitair, enkel wat plastic tuinstoelen en meubels die als kasten dienden. Er was ook geen daglicht of ventilatie.
We spraken hier kort met de moeder van Ntando (CTC 226), waarbij wegens de taalbarrière de sociaal werker alles steeds vertaalde. De moeder was bijzonder aangedaan en stond met tranen in haar ogen met ons te praten. Het was heel aangrijpend om te zien onder wat voor omstandigheden sommige mensen proberen er het beste van te maken.
dinsdag 27 mei
Dinsdagochtend, onze laatste dag met MES. We gingen naar Impilo waar we afscheidslunch hadden met de medewerkers. Als gezin kregen we een waanzinnig mooie schets die door Kevin was gemaakt van een foto!
Hierna zijn we naar Constitution hill gegaan (https://www.constitutionhill.org.za/home). Vervolgens kregen we een rondleiding door de oude gevangenissen die hier stonden. Het was bizar om de onmenselijke omstandigheden van gevangenissen (uit het Apartheidsregime) in het echt te zien.
woensdag 28 mei
Op woensdag de laatste dag bij het CTC. De laatste kinderen werden op de foto gezet en kregen hun post en er volgde een afscheidsbijeenkomst met de hele school.
